JO VETËM THIRRJE E KONTROLL 2

Të dhënat e fundit që bëri të njohur Eurostat nuk patën ndonjë jehonë të madhe në Shqipëri, megjithëse azilin politik mediat e kishin në plan të parë vetëm pak kohë më parë. Temë mjaft aktuale, e lidhur kryesisht me lëvizjen e lirë të qytetarëve shqiptarë dhe reagimeve të vendeve perëndimore pas rritjes së kërkesave për strehim politik nga vende si Shqipëria e Kosova. Më tepër…

ARBËRESHË DHE ALBANOLOGË 1

Për të kremtuar 60-vjetorin e prof. Francesco Altimari-t, profesor ordinar i gjuhës dhe i letërsisë shqipe në Universitetin e Kalabrisë (UNICAL), “Panorama” boton një material të prof. Matteo Mandalà-së, profesor i Universitetit të Palermos, ku parashtrohej një biografi e arsyetuar e veprimtarisë kërkimore, akademike, organizative dhe publike të këtij personaliteti të rëndësishëm të albanologjisë në Itali.

Më tepër…

ZGJOJE 1

zgjúa, zgjói m.sh. zgjóje(t) arkë e posaçme a kosh ku bletët rrinë e bëjnë mjaltin; koshere; tërësia e bletëve që rrinë në një arkë të tillë

Zgjoje – për çfarë na duhet ky blog i ri? Ç’nevojë kishte për të?

Gjykoni vetë. E kemi menduar si një hapësirë ku vizitorët të ngjërojnë mjaltin që prodhojnë bletët e kulturës shqiptare, duke e mbledhur nektarin lule më lule.

Më tepër…

AB OVO AD MALA Përgjigje

afresk-mur-pompeiShprehja latine “ab ovo usque ad mala”, që shfaqet shpeshherë në mënyrë të shkurtuar, do të thotë “nga veza deri tek mollët”, një shprehje e romakëve të lashtë, të cilët e kishin për zakon ta fillonin vaktin me vezë e ta mbaronin me fruta. Sot shprehja latine përdoret për të thënë “nga fillimi deri në fund”, pra kur diçka fillon e mbaron pa ndërprerje. Më tepër…

KALENDARI I MAJMUNËVE 2

Javën që shkoi, na u komunikua se “linguistika” shqiptare ishte në ditë zie dhe se gjuha shqipe kish humbur “dashnorin” e vet të fundit.

Këto fjalë u shqiptuan në rrethana që kërkojnë, për momentin, heshtje në shenjë respekti; por ndërkohë nuk mund të mos lajmëroj lexuesin se ka ende shpresë; dhe se shqipja nuk ka mbetur, tek e fundit, pa dashnorë; dhe as do të mbetet kurrë.

Më tepër…

DUHANXHIU DHE UNË 4

Një koment i Sophieshqip më ngacmoi për këto shënime – meqë pata përmendur pasojat psikologjike të lënies së duhanit.

Nuk di sa janë studiuar këto, më vete; ose veçan nga pasojat fiziologjike, të cilat dihen. Në përgjithësi, kam lexuar për nervozizëm, ankth, depresion, marrje mendsh, dhimbje koke, pagjumësi dhe çrregullime të tjera të përkohshme – të cilat janë simptoma të tërheqjes nga një substancë e cila krijon varësi, si nikotina.

Më tepër…

UNË TË DIAGNOSTIKOJ 2

Kemi parë, prej kohësh, dhe ngjarjet e tanishme në jetën politike të Tiranës e konfirmojnë, se sistemi i atjeshëm jo vetëm që nuk është në gjendje t’i zgjidhë vetë problemet që përfton (të vetë-riparohet), por edhe haptazi po e pranon këtë, duke kërkuar, në çdo moment krize, që zgjidhja t’i ofrohet nga një palë jashtë sistemit.

Më tepër…

BARAZITIZMI TË ZË FRYMËN 8

Kur edhe ne adoptuam rregullat, normat dhe shprehitë e lirisë së fjalës dhe të mendimit, ramë të gjithë në dashuri me shprehjen “ti ke të drejtë të shprehësh mendimin tënd”, si përkthim të përafërt të anglishtes you are entitled to your opinion; pa çka se e përdorëm kryesisht për të mos lejuar kritikën negative, të llojit “je duke thënë budallallëqe”.

Më tepër…

HIQENI 4

Herë pas here lexon lajme për dëmtime që i bëhen Monumentit të Pavarësisë në Tiranë – zakonisht duke i vjedhur pllakat e bronzit, ose duke lënë mbishkrime mbi të, ose edhe duke e përmjerë.

Tani së fundi, një lajm të tillë e ndesha edhe te Shekulli – dhe në fakt nuk do të më kish bërë përshtypje, sikur të mos lexoja në tekst se “ky monumenti i shkatërruar, është prova që shqiptarët nuk janë aq patriotë sa duhet.”

Më tepër…

IMJA PËR TA DHËNË NJË XHIRO 3

“Si do ta përshkruanit rininë tonë?”, u pyet presidenti i Shoqatës Zvicerane të Psikologjisë për Fëmijë e Adoleshentë, në një gazetë nga ato që përmbytin trenat e tramvajet çdo mëngjes dhe që mbrëmja i gjenë të zgërlaqura qosheve e kazanave të letrave. Pyetje me vend. Vijonte pas një lajmi, të cilin, pata rastin ta lexoja në praninë e shumë të tjerëve që i hypin lavjerrësve tokësorë për t’u hedhur nga një koordinatë në tjetrën, çka bëri të mundur të perceptoja edhe shokun kolektiv.

Më tepër…

DOSJE TË SHPRISHURA 2

Mësoj, nga ky lajm në Tema, se albanologu Matteo Mandalà i ka dhënë një intervistë Radio Vatikanit, ku “është shprehur pro hapjes së dosjeve në Shqipëri.”

Ai beson se kjo do të ndihmojë me njohjen e së kaluarës dhe historinë e periudhës së diktaturës; me gjithë rrezikun që këto dosje ndërkohë janë prekur, risistemuar dhe “dezinfektuar” nga personat që kanë akses dhe/ose interes në to.

Më tepër…

ANKTHI I NDIKIMIT 2

I intervistuar nga “Gazeta shqiptare”, poeti Xhevahir Spahiu rrëfen për kohët kur e akuzuan se ishte ndikuar, në krijimtarinë e tij, nga ekzistencializmi i Jean Paul Sartre-it.

Kjo akuzë i pat ardhur atëherë drejtpërdrejt nga Enver Hoxha dhe pastaj u amplifikua, siç pritej, në faqet e gazetave dhe në sallat e gjyqeve popullore të regjimit.

Më tepër…

SKENA, TELEKAMERA, TURIZËM Përgjigje

Vend tërheqës. Shqipëria së shpejti, thonë analistët e ekonomisë së pazarit, do të bëhet vendi më tërheqës në Europë. Jo vetëm për turistët, por edhe për një segment tepër të çmuar për operatorët turistikë anekënd botës: shkrimtarët. E jo për shkrimtarë dosido, po kryesisht për ata që shkruajnë romane të verdha, me detektivë, spiunazh, intriga, komplote, mistere. “Vendi ynë ofron çdo gjë, shprehet Era Vrapimi, menaxherja e agjencisë turistike Ecejake. Më tepër…

RREZIKU I SHKËPUTJES 5

Ajo që po ndodh në politikën shqiptare, duke iu referuar veçanërisht çështjes Doshi, mund të shikohet nga disa këndvështrime. Dikujt mund t’i duket dramë, dikujt komedi e dikujt tjetër farsë. Pavarësisht nga shpjegimet, komentet e pseudoanalizat e këtyre ditëve, pas çdo deklarate e përgënjeshtrim që premton sqarime përfundimtare, duket sikur situata turbullohet edhe më shumë. Kakofonia është totale, pështjellimi mbretëron sovran. Më tepër…

LUANËT E DETIT 12

Si ekosistem i ri social dhe kulturor, Interneti ka shërbyer për ngjizjen dhe kultivimin e gjithfarë specieve dhe dukurive të reja, të panjohura më parë, që shpesh kanë arritur të fshihen vetëm ngaqë nuk u ka vënë njeri emër.

Që këtej edhe nevoja për t’i emërtuar; njëlloj siç ndodh kur mjeku i vë një emër asaj diçkasë që po të torturon; dhe pastaj të gjithë qetësohen dhe të thonë “të shkuara”, madje edhe vetë farmacisti.

Më tepër…

NE PUSHTETIN, JU SHTETIN 3

Përpiqem të marr vesh se çfarë po ndodh me deputetin T. Doshi, por gjithë ç’dëgjoj janë deklarata të eksponentëve të PS-së që thonë se nuk dinë asgjë; përbri kontrapunktit që ofrojnë akuzat e përbindshme për kërcënime me vrasje, shantazh dhe sikarë, llogjet e mediave, dhe kakofonisë së krijuar, si herë të tjera, nga opozita.

Më tepër…