PERCEPTIMI I EMIGRANTIT Përgjigje

statistika per njerezitA janë të kënaqur emigrantët shqiptarë në Itali? Sa besim kanë tek të tjerët? Janë diskriminuar ndonjëherë në vendin ku jetojnë? Disa përgjigje mund të gjenden tek kërkimi shkencor i Istat-it italian me titull “Perceptimi i qytetarëve të huaj: kënaqësia, besimi e diskriminimi”, që u botua në fund të tetorit (periudha e referimit 2011-2012). Më tepër…

TË ISHE ANGLEZ 4

Një epitet që ka qenë mjaft popullor, në zhargonin e rinisë tiranase në vitet 1970 dhe kushedi edhe më parë, pa çka se tani mund të ketë dalë nga përdorimi: anglez.

Ky epitet vinte me ngjyrim emocional pozitiv, shprehte miratim dhe simpati për të karakterizuarin; anglezi përfaqësonte një lloj modeli të rolit.

Më tepër…

NATA E SHOQËRIVE TË DËMTUARA 5

nga Artan Sadiku

Nën grimasat hipnotike të europianizimit zyrtar, një luftë po mban akoma peng historinë. Lufta që nacionalizmi ua bën shoqërive tona nuk është vetëm mesjetare, ajo është totale. Nacionalizmi mbyll çdo por për emancipim kolektiv dhe hedh individin në katarsisin e imagjinatave për gjërat e mëdha fantazmike. Ai mbetet sërish i vogël, kolektiviteti tërhiqet, koha ngel pa asnjë kuptim.

Më tepër…

AJO “MIRËPO TANI…” E PAPËS

Papa ne Shqiperi-presidenceFjalimi i Papës në Presidencën shqiptare, siç mund të pritej, u lexua nga këndvështrime të ndryshme. Nëse në Shqipëri vëmendja e opinionit publik u tërhoq kryesisht nga mesazhet e pjesës së parë, mediat botërore u përqendruan në kumtin me vlerë globale e konjukturale. Paragrafi i fundit, edhe pse i rëndësishëm si të tjerët, mbeti disi në hije nga të gjitha palët. Më tepër…

KOMUNIZËM DHE FE 6

U hap një debat shumë i vlefshëm, në temën tjetër, në lidhje me rrënjët e komunizmit në Shqipëri dhe më në përgjithësi; dhe gjithnjë në kontekstin e dyzimit Lindje-Perëndim.

Veçanërisht Solnox, Nowood dhe Militschi thanë gjëra të vyera dhe shpresoj që ta vijojnë këtë debat më poshtë.

Më tepër…

FETË TONA – PRAKTIKA DHE IDENTITETE 26

Një pikë kyçe në shkrimin e Jabanxhiut, që e kish kapur mirë një nga komentuesit te shkrimi i Gjekmarkajt dje në Panorama dhe që meriton të debatohet: a janë Islami dhe komunizmi pjesë e identitetit historik dhe të sotëm shqiptar, apo duhen trajtuar si “mish i huaj” ose, më keq akoma, si sëmundje ngjitëse që shqiptarëve u erdhën nga jashtë?

Më tepër…

NEOSKËNDERBEGASIT 17

nga Jabanxhiu

Që nga Rilindja Kombëtare, ndërgjegjja kombëtare shqiptare e ka kuptuar figurën e Skënderbeut si dëshmi të lidhjes së saj kulturore me Evropën. Jo vetëm që Skënderbeut në shumicën e rasteve i është atribuuar përkatësia fetare katolike, një fe që kuptohet si evropiane, por, sipas mitit, me luftën e tij ndaj myslimanëve që po kërcënonin Evropën, Skënderbeu paska shpëtuar gjithë qytetërimin evropian.

Më tepër…

DUAJE TË AFËRMIN 16

Tema e harmonisë ndërfetare vjen sërish në qendër të vëmendjes, këtë herë e sjellë nga Papa Françesku.

Kjo harmoni, kjo bashkekzistencë paqësore mes komuniteteve të feve të ndryshme, është e vjetër mes shqiptarëve; dhe në këtë kuptim, mesazhi i Papës ishte më shumë për botën.

Më tepër…

CIFLAT E LAJMIT 11

espresso-i-nuovi-jihadistiAnaliza e gjatë, e botuar dje nga revista italiane Espresso (8 shtator 2014), me titull “I nuovi jihadisti vengono dal Kosovo. Le esecuzioni postate su Facebook” (Xhihadistët e rinj vijnë nga Kosova. Ekzekutimet e postuara në Facebook), me autor Paolo Fantauzzi, u tërhoqi vëmendjen edhe mediave shqiptare, edhe pse nuk pati reagime të shumta. Më tepër…

NJË SONDAZH I MAPO-S 14

Maks Veloja kremton inkorrektesën e vet politike me një intervistë te MAPO-ja, ku mes të tjerash “shpjegon” se pse është antiverior dhe antimysliman.

Janë qëndrime jo dhe aq të panjohura; kanë brenda tyre anekdotën e pazarit, ose një frymë thelbësisht katundare për të kundruar njeriun, sikudër edhe tradhtojnë brishtësitë e njësisë sonë kombëtare.

Më tepër…

NGA GJAKMARRJA NË KOMB 1

Kur më ka qëlluar të pyes, poshtë e lart nëpër Shqipëri, për origjinën e kësaj apo të asaj familjeje, jo rrallë më janë përgjigjur se të parët e atyre erdhën në qytet (në fshat) për t’i shpëtuar gjakmarrjes.

Informacion të ngjashëm merr edhe në botimet që janë bërë, në lidhje me demografinë e qyteteve shqiptare: për shembull Shkodrës.

Më tepër…

KAFJA PEZULL 4

filxhan kafejeShkrimtari italian me origjinë napolitane Luciano De Crescenzo tregon në librin e tij “Il caffè sospeso” – që mund të shqipërohet pak a shumë Kafja pezull – se napolitanët kanë një traditë të vjetër. “Kur një napolitan është i lumtur për një arsye çfarëdo, në vend që të paguajë vetëm një kafe, atë që do ta pijë ai, paguan dy kafe, një për vete e një për klientin që vjen më pas. Është sikur t’i ofrosh një kafe pjesës tjetër të botës…”.

Më tepër…

GJUHA DHE NËNA (V)

Për të vënë pak rregull në këtë lojë konceptuale aspak dëfryese, duhet së pari të heqim dorë nga identifikimi që bëjmë mes vernakularit që ia mëson nëna fëmijës dhe asaj forme të gjuhës që mëson fëmija në shkollë – meqë, për shkak të një gabimi, ose edhe iluzioni që i ka rrënjët në botëvështrimin romantik të shoqërisë dhe të natyrës, ne i quajmë të dyja këto “gjuhë amtare”, duke u hapur menjëherë rrugë keqkuptimeve.

Më tepër…

PËRGJOJMË DHE PËRGJOHEMI 3

Më bëri përshtypje që Andi Bushati, në një opinion tani së fundi, kish vendosur një lidhje – logjike – midis regjistrimeve fshehurazi që mund t’ia bëjnë qytetarët njëri-tjetrit, dhe vendimit të qeverisë për deklarimin e numrit IMEI të telefonit celular, i cili mundëson përgjimin e qytetarëve nga shteti. Më tepër…

MOSHA NË POLITIKË 2

pleqNuk u shpëtoi të gjithëve, por as pati ndonjë reflektim të posaçëm për urimet e batutat e bëra me rastin e datëlindjes së Kryeministrit shqiptar. Vetë Edi Rama, i cili mbushi këtë vit 50 vjeç, i falënderoi uruesit duke botuar një bluzë të zezë me mbishkrimin: “Nuk jam 50 vjeç, jam 18 vjeçar me 32 vite eksperiencë”.

Më tepër…

KTHIMI I NJE VIZITE

Rreth katër vjet të shkuara gazetari francez A. de Maximy vizitoi Shqipërinë. Qe një vizitë për të cilën folëm edhe në mediet shqiptare (PTF). Emisioni i tij ngrihet mbi një koncept mjaft të thjeshtë por që jep rezultate krejt të papritura. Sapo zbarkon në një vend ai nis e u afrohet njerëzve të panjohur dhe fill pas disa shkëmbimeve të para i pyet nëse mund të shkojë të flejë te ata. Që nga ai çast është e pamundur të mos e ndjekësh atë emision me kureshtje deri në fund.

Më tepër…

NJERIU–CELULAR

celulare_duarAndej nga fillimi i viteve dymijë, në një revistë shkencore shqiptare, pata botuar një sprovë me titull “Shqiptarët dhe celulari”, ku përpiqesha të hidhja dritë mbi disa dinamika moderne të përdorimit të celularit në shoqërinë shqiptare. Ishin vitet e boom-it të celularëve në Shqipëri, që përkonin gjithashtu me tërmete të tjera sociale, siç ishin për shembull lëvizjet e popullsisë. Kohë të tjera nga disa pikëpamje, por edhe të njëjta nga të tjera. Më tepër…

TERMOMETRI I BRIGJEVE

Lajmi që u dha nga gazeta italiane “Il Messaggero”, me titull “La rivincita dell’Albania, arrivano gli italiani a cercare lavoro” (5 qershor 2014) kaloi jo vetëm Adriatikun por edhe dete të tjera, duke u përhapur me shpejtësi edhe në ujërat e internetit. Në fakt, lajmi u njoftua si nga mediat shqiptare, ashtu edhe nga ato ndërkombëtare, për t’u kthyer sërish në atdhe.

Më tepër…

LETËR E RREME, IDHUJ OBORRI 4

Para pak ditësh, një numër i madh gazetash në Shqipëri dhe gjetiu botuan një kinse letër të dorëshkruar të Enver Hoxhës, drejtuar kryetarit të Partisë Komuniste të Brazilit, João Amazonas, në urim të fitores së Kampionatit Botëror nga Brazili, në verën e vitit 1970.

Letra thuhet se është gjetur në “Akrivën [sic] e Komitetit Qendror të PPSh”; dhe në përgjithësi është përcjellë prej mediave me profesionalitetin dhe delikatesën e një shitësi ambulant bajamesh të pjekura.

Më tepër…

VOJI I BYLBYLIT (III)

Si faktor që e merr në pyetje pushtetin ndaj informacionit, whistleblowing-u mundësohet vetëm në ato shoqëri ku është vendosur tashmë një drejtpeshim midis tejdukshmërisë së plotë dhe sekretit; në kuptimin që nuk mund të presim të gjejmë whistleblowers në komunitete të mbyllura, ku gjithkush di gjithçka për gjithkënd; ose në shoqëri të organizuara vertikalisht, si ato totalitaret dhe autoritaret, ku pushteti përkufizohet edhe si aftësi për të kontrolluar dhe kufizuar qarkullimin e informacionit dhe dijen në përgjithësi.

Më tepër…

VAJI I BYLBYLIT (II) 4

Kur po krahasoja mënyrën si ishte dhënë anglishtja whistleblower në gjuhë të ndryshme të Europës, më bëri përshtypje që Wikipedia jepte gola profonda për italishten, një zgjidhje që m’u duk e stisur, dhe jo vetëm ngaqë vinte si kalk i anglishtes deep throat, por edhe ngaqë në anglishte deep throat ka kuptim të ndryshëm nga whistleblower.

Më tepër…